projekt rozporządzenia w sprawie oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia ........... 2004 r.

w sprawie oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych

 

 

 

Na podstawie art. 25c ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. Nr 67,
poz. 679, z 2002 r. Nr 74, poz. 676 i Nr 117, poz. 1007, z 2003 r. Nr 210, poz. 2036 oraz z 2004 r. Nr 116, poz. 1203) zwanej dalej „ustawą”, zarządza się, co następuje.

 

Rozdział 1

Przepisy ogólne

 

§ 1.

 

Rozporządzenie określa szczegółowe zasady oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, w tym:

tryb zgłaszania;

tryb zabezpieczania;

sposób i zakres udziału Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej w oczyszczaniu terenów z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, a także w realizacji czynności, o których mowa w pkt 1 i 2;

warunki wyznaczenia miejsc przeznaczonych do niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych– zwanych dalej „miejscami niszczenia”.

 

§ 2.

 

Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:

oczyszczaniu – należy przez to rozumieć zespół czynności, o których mowa w art. 3 ust. 1 pkt 4 ustawy;

materiałach wybuchowych – należy przez to rozumieć materiały wybuchowe,  o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy, a także wyroby wypełnione tym materiałem;

materiałach niebezpiecznych – należy przez to rozumieć materiały niebezpieczne, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1a ustawy, a także wyroby wypełnione tym materiałem;

Siłach Zbrojnych – należy przez to rozumieć Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej;

podmiocie oczyszczającym – należy przez to rozumieć podmiot prowadzący działalność gospodarczą polegającą na oczyszczaniu terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. – Prawo działalności gospodarczej (Dz.U. Nr 101, poz. 1178, z 2000 r. Nr 86, poz. 958 i Nr 114, poz. 1193, z 2001 r. Nr 49, poz. 509, Nr 67, poz. 679, Nr 102, poz. 1115, Nr 147,
poz. 1643 i z 2002 r. Nr 1, poz. 2, Nr 115, poz. 995, Nr 130, poz. 1112 oraz z 2003 r.
Nr 86, poz. 789, Nr 128, poz. 1176, Nr 217, poz. 2125);

jednostce specjalistycznej – należy przez to rozumieć jednostkę specjalistyczną Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, przeznaczoną do oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

 

§ 3.

 

Organem właściwym do realizacji czynności określonych w rozporządzeniu, a przypisanych wojewodzie, w przypadku zlokalizowania materiałów wybuchowych i niebezpiecznych w morskich wodach wewnętrznych i w morzu terytorialnym, jest dyrektor urzędu morskiego.

 

Rozdział 2

Tryb zgłaszania

 

§ 4.

 

Osoba, która znalazła materiały wybuchowe i niebezpieczne ma obowiązek powiadomić, osobiście lub z wykorzystaniem środków łączności, najbliższy urząd administracji rządowej lub samorządowej, jednostkę organizacyjną Policji lub Państwowej Straży Pożarnej.

Organy, o których mowa w § 4 ust. 1, przyjmując zgłoszenie o znalezieniu materiałów wybuchowych i niebezpiecznych są obowiązane do jego zaewidencjonowania w książce ewidencji zgłoszeń, w której wpisuje się:

datę i godzinę zgłoszenia;

dane osoby zgłaszającej;

dokładne miejsce znalezienia – umożliwiające szybkie ich zabezpieczenie;

nazwiska, adresy, telefony kontaktowe osób mogących wskazać miejsce znalezienia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych;

opis znalezionych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, w tym wszelkie informacje umożliwiające ocenę pochodzenia tych materiałów.

 

§ 5.

 

Organy, o których mowa w § 4 ust. 1 zawiadamiają o fakcie przyjęcia zgłoszenia wojewodę właściwego terytorialnie ze względu na miejsce znalezienia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, a w przypadku zlokalizowania tych materiałów w morskich wodach wewnętrznych i morzu terytorialnym właściwy urząd morski.

 

Rozdział 3

Tryb zabezpieczania

 

§ 6.

 

Zabezpieczenie znalezionych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych należy do właściwego terytorialnie organu samorządu gminnego i obejmuje zespół czynności mający na celu ograniczenie dostępu osób postronnych i zwierząt gospodarskich do miejsca znalezienia wyżej wymienionych materiałów, realizowany w szczególności poprzez:

oznakowanie miejsca znalezienia;

wystawienie posterunków ochronnych poza przewidywanym obszarem rażenia;

ustawienie zapór, szlabanów oraz tablic informacyjnych i ostrzegawczych na drogach dojazdowych do zagrożonego obszaru;

ewakuację ludności i zwierząt gospodarskich z zagrożonego obszaru.

Wojewoda, właściwy terytorialnie dla miejsca znalezienia materiałów wybuchowych lub niebezpiecznych, w czasie od otrzymania zgłoszenia lub zawiadomienia o ich znalezieniu, do czasu oczyszczenia terenu z tych materiałów, ma obowiązek:

ocenić, czy zgłoszony materiał może być materiałem wybuchowym lub niebezpiecznym, a także czy jest on pochodzenia wojskowego;

ocenić rodzaj i stopień zagrożenia bezpośredniego otoczenia miejsca jego znalezienia;

oznakować miejsce znalezienia i chronić go przed dostępem osób postronnych i zwierząt gospodarskich;

do czasu zakończenia oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych:

dokonać w razie potrzeby, ewakuacji ludności i zwierząt gospodarskich z zagrożonego obszaru,

zabezpieczyć, stosownie do swoich kompetencji, we współdziałaniu z jednostkami Policji, warunki bezpiecznego przewiezienia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych z miejsca znalezienia do miejsca ich zniszczenia lub unieszkodliwienia,

ograniczyć w razie potrzeby, przepływ jednostek pływających w pobliżu miejsca znalezienia.

Czynności, o których mowa w ust. 2, wojewoda wykonuje wspólnie z organami samorządu gminnego.

Warunki ochrony ludności na morskich wodach wewnętrznych i morzu terytorialnym ustala się odrębnie w zależności od rodzaju i ilości zlokalizowanych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

 

Rozdział 4

Zasady oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych

 

§ 7.

 

Oczyszczanie terenu ze znalezionych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych należy do wojewody.

Zadania, o których mowa w ust. 1, wojewoda wykonuje wspólnie z organami samorządu gminnego.

Zadania, o których mowa w ust. 1, wojewoda realizuje na podstawie umów cywilno-prawnych zawieranych z podmiotami oczyszczającymi.

Oczyszczanie terenu ze znalezionych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych powinno być rozpoczęte przez podmiot oczyszczający w ciągu 3 dni, a w przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia, najpóźniej do 24 godzin od otrzymania zawiadomienia.

 

 

§ 8.

 

Podmiot oczyszczający, po przybyciu na miejsce znalezienia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, w ramach odpowiedzialności za organizację i bezpieczeństwo prac:

rozpoznaje rodzaj materiałów wybuchowych i niebezpiecznych;

podejmuje decyzję o sposobie zabezpieczenia miejsca znalezienia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych;

podejmuje decyzję o miejscu i sposobie unieszkodliwiania lub niszczenia materiałów w zależności od rodzaju i stopnia zagrożenia;

sprawdza czy w miejscu znalezienia nie występują inne materiały wybuchowe lub niebezpieczne;

powiadamia jednostki specjalistyczne Policji, jeżeli oceni, że konstrukcja, miejsce znalezienia lub sposób umieszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, wskazują na to, że mogą służyć jako środek terrorystyczny.

 

§ 9.

 

Znalezione i wykryte materiały wybuchowe i niebezpieczne unieszkodliwia się lub niszczy w miejscach do tego wyznaczonych.

W uzasadnionych przypadkach, za zgodą wojewody, unieszkodliwiania lub niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych dokonuje się w miejscu ich znalezienia lub w miejscach niszczenia doraźnie wyznaczonych.

 

§ 10.

 

Podjęte materiały wybuchowe i niebezpieczne przewozi się do wyznaczonych miejsc unieszkodliwiania lub niszczenia, zgodnie z przepisami ruchu drogowego oraz warunkami poruszania się po drogach pojazdów specjalnych.

Zasady przewozu podjętych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych drogą morską do wyznaczonych miejsc unieszkodliwiania lub niszczenia regulują odrębne przepisy.

 

§ 11.

 

Oczyszczony teren z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych należy przekazać właścicielowi lub zarządcy w obecności przedstawiciela wojewody.

 

Rozdział 5

Sposób i zakres udziału Sił Zbrojnych w oczyszczaniu terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych

 

§ 12.

 

Jednostki specjalistyczne mogą być użyte do oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych na wniosek wojewody, po wyczerpaniu przez niego innych możliwości.

Jednostki specjalistyczne prowadzą oczyszczanie terenu  kraju we współpracy z administracją rządową i samorządową, jednostkami organizacyjnymi Policji, Państwowej Straży Pożarnej i urzędami morskimi.

Minister Obrony Narodowej informuje wojewodów o przeznaczeniu i zasięgu działania jednostek specjalistycznych wyznaczonych do oczyszczania terenu kraju z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

 

§ 13.

 

Jednostek specjalistycznych nie można użyć do likwidacji materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, jeżeli konstrukcja, miejsce znalezienia lub sposób umieszczenia tych materiałów wskazuje, że mogą one służyć jako środek terrorystyczny.

 

§ 14.

 

Do zasad oczyszczania terenu przez jednostki specjalistyczne stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 4 z wyłączeniem § 7 ust. 1 – 3.

 

Rozdział 6

Warunki wyznaczania miejsc przeznaczonych do niszczenia

 

§ 15.

 

Wojewodowie, w porozumieniu z dowódcami okręgów wojskowych i Marynarki Wojennej, w oparciu o określone przez nich propozycje, wyznaczą miejsca niszczenia materiałów wybuchowych, spełniające warunki, o których mowa w ust. 2 oraz miejsca niszczenia materiałów niebezpiecznych spełniające warunki, o których mowa w ust. 3.

Warunki techniczne miejsc niszczenia obejmują łącznie:

oddalenie od zabudowań, dróg kołowych i kolejowych – nie mniejsze niż 1,5 km;

oddalenie od krańców osiedli, zakładów przemysłowych, stacji kolejowych, stacji elektrycznych nie mniejsze niż 3 km;

powierzchnia nie mniejsza niż 25 ha oraz zapewnienie wymogu strefy bezpieczeństwa wokół źródła zagrożenia dla ludzi i zwierząt;

w promieniu minimum 3 km od centrum niszczenia nie przebiegają pod powierzchnią ziemi rurociągi i gazociągi, oraz inne instalacje, np. energetyczne, telekomunikacyjne, a w przypadku morskich wód wewnętrznych lub morza terytorialnego odległość ta powinna wynosić minimum 5 km;

w promieniu minimum 3 km od centrum niszczenia nie przebiegają napowietrzne linie energetyczne, telekomunikacyjne oraz naziemne rurociągi i gazociągi.

Materiały niebezpieczne, inne niż wybuchowe, niszczy się lub unieszkodliwia w miejscach, instalacjach, specjalnie do tego zaprojektowanych i przeznaczonych, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 22 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. Nr 62, poz. 628,
z 2002 r. Nr 41, poz. 365, Nr 113, poz. 984, Nr 199, poz. 1671 i z 2003 r. Nr 7, poz. 78).

 

§ 16.

 

Miejsce niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych powinno być zabezpieczone w celu ochrony ludności i zwierząt gospodarskich przed zagrożeniami mogącymi powstać podczas ich unieszkodliwiania lub niszczenia.

W ramach zabezpieczenia miejsca niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych do właściwych terytorialnie organów administracji samorządowej należy:

powiadamianie miejscowej ludności o wyznaczonym miejscu i sygnałach dźwiękowych używanych podczas prowadzenia niszczenia;

wprowadzenie zakazu okolicznym mieszkańcom zbliżania się do miejsca, na którym prowadzi się niszczenie;

pouczanie miejscowej ludności o niezbędnych środkach ostrożności, które powinny być zachowane w czasie niszczenia przedmiotów wybuchowych i niebezpiecznych;

usuwanie osób postronnych i zwierząt gospodarskich ze strefy niebezpiecznej;

ustawianie zapór lub szlabanów na wszystkich drogach i ścieżkach prowadzących do strefy zagrożenia;

ustawianie widocznych tablic ostrzegawczych z napisem „WEJŚCIE NA TEREN ZABRONIONE – GROZI ŚMIERCIĄ”;

w miarę możliwości ogradzanie trwale miejsca służącego do prowadzenia niszczenia przedmiotów wybuchowych i niebezpiecznych.

 

§ 17.

 

W przypadku braku możliwości wyznaczenia na terenie województwa miejsca spełniającego warunki określone w § 15 ust. 2, właściwy wojewoda, w uzgodnieniu z wojewodą województwa sąsiedniego, wskazuje miejsce do niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych na obszarze innego województwa.

 

§ 18.

 

Liczba miejsc wyznaczonych do niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, na terenie województwa lub morza terytorialnego, powinna ograniczać do minimum przewożenie tych materiałów, a także zależeć od stopnia zanieczyszczenia nimi danego terenu.

 

Rozdział 7

Przepisy końcowe

 

§ 19.

 

Pomiędzy jednostkami specjalistycznymi Sił Zbrojnych, a jednostkami specjalistycznymi Policji lub Państwowej Straży Pożarnej nie przekazuje się znalezionych i podjętych materiałów wybuchowych i niebezpiecznych w celu ich przechowywania i niszczenia.

 

§ 20.

 

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

 

PREZES RADY MINISTRÓW

 

 

UZASADNIENIE

 

 

Projektowane rozporządzenie ma na celu wykonanie obligatoryjnej delegacji zawartej w przepisie art. 25c ustawy z dnia 22 czerwca 2001 r. o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz.U. Nr 67,
poz. 679, z 2002 r. nr 74, poz. 676 i Nr 117, poz. 1007, z 2003 r. Nr 210, poz. 2036 oraz z 2004 r. Nr 116, poz. 1203), na podstawie której Rada Ministrów ma określić zagadnienia związane z oczyszczaniem terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

Należy jednocześnie nadmienić, że zgodnie z art. 75 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 120, poz. 1268) z dniem 31 grudnia 2001 r. utraciły moc prawną obowiązujące dotychczas przepisy regulujące problematykę zabezpieczania i unieszkodliwiania materiałów wybuchowych i niebezpiecznych, tj. zarządzenie nr 78 Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 września 1974 r. w sprawie trybu zgłaszania, zabezpieczania i unieszkodliwiania materiałów wybuchowych i innych przedmiotów niebezpiecznych oraz zarządzenie Ministrów Obrony Narodowej i Spraw Wewnętrznych z dnia 12 listopada 1974 r. w sprawie oczyszczania terenu z przedmiotów wybuchowych i niebezpiecznych. Brak  regulacji prawnej w zakresie oczyszczania terenu z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych stanowi potencjalne zagrożenie, iż materiały wybuchowe i niebezpieczne znajdą się w rękach osób nieuprawnionych. Sytuacja ta może skutkować niebezpieczeństwem utraty życia, zdrowia lub mienia, w odniesieniu do nieokreślonej liczby osób i innych podmiotów.

Projektowany akt normatywny zawiera w swej treści rozstrzygnięcia pozwalające uregulować przedmiotową materię, w sposób podobny do rozwiązań przyjętych w wielu krajach Unii Europejskiej. Ponadto łączy się w nim w jedną treść orz przystosowuje do obecnej sytuacji zapisy zawarte w poprzednio obowiązujących, wyżej wymienionych zarządzeniach.

W przedkładanym projekcie przewiduje się szczegółowo określić tryb zgłaszania i zabezpieczania, sposób i zakres udziału Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz warunki wyznaczania miejsc przeznaczonych do niszczenia materiałów wybuchowych i niebezpiecznych. Projektowany akt prawny przewiduje określenie pojęć: materiały wybuchowe i niebezpieczne, podmiot oczyszczający oraz jednostka specjalistyczna Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

Projektowane rozporządzenie przewiduje nałożenie na Ministra Obrony Narodowej obowiązek, informowania wojewodów o przeznaczeniu i zasięgu działania jednostek specjalistycznych wyznaczonych do oczyszczania terenu kraju z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

Mając na względzie bezpieczeństwo ludności założono określenie, że oczyszczanie terenu powinno być rozpoczęte w ciągu trzech dni, a w przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia, najpóźniej do dwudziestu czterech godzin od otrzymania zawiadomienia.

Zasada ta będzie obowiązywać podmioty oczyszczające, jak i jednostki specjalistyczne.

Dodatkowo zaprojektowano ustalenie w projekcie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać miejsca przeznaczone do niszczenia lub unieszkodliwiania materiałów wybuchowych i niebezpiecznych.

 

OCENA SKUTKÓW REGULACJI

 

Podmioty, na które oddziałuje projekt aktu prawnego.

Projektowane rozporządzenie będzie oddziaływało na organy administracji rządowej i samorządowej oraz na jednostki specjalistyczne Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej.

 

Konsultacje społeczne.

Ze względu na treść projektowanego aktu prawnego nie przeprowadzono konsultacji społecznych.

 

Wpływ regulacji na dochody i wydatki budżetu oraz sektora finansów publicznych.

Wejście w życie projektowanego rozporządzenia nie spowoduje dodatkowych skutków finansowych dla budżetu państwa.

 

Wpływ regulacji na rynek pracy.

Wejście w życie  projektowanego rozporządzenia nie będzie miało wpływu na rynek pracy.

 

Wpływ regulacji na konkurencyjność wewnętrzną i zewnętrzną gospodarki.

Projektowane rozporządzenie nie będzie miało wpływu na konkurencyjność wewnętrzną i zewnętrzną gospodarki.

 

Wpływ regulacji na sytuację i rozwój regionów.

Projektowane rozporządzenie nie będzie miało wpływu na sytuację i rozwój regionów.

 

Zgodność regulacji z prawem Unii Europejskiej.

Zakres projektu rozporządzenia nie jest objęty prawem Unii Europejskiej.

Metryczka

Data publikacji 02.08.2004
Podmiot udostępniający informację:
Osoba wytwarzająca/odpowiadająca za informację:
Osoba udostępniająca informację:
Sebastian Górkiewicz
do góry